ဒီဥပေဒသစ္အရ ဆႏၵျပလိုသူေတြဟာ ရဲအဖြဲ႔မွာ ၅ ရက္ႀကိဳတင္ ခြင့္ျပဳခ်က္ ေလွ်ာက္ထားရမွာ ျဖစ္ၿပီး ေလွ်ာက္တဲ့အခါမွာ ဆႏၵျပမယ့္သူ ဦးေရ၊ ဆႏၵျပလိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ စတာေတြကိုပါ ထည့္သြင္းေဖာျပၿပီး ေလွ်ာက္ထားႏိုင္တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီဥပေဒ ထုတ္ျပန္လိုက္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဥပေဒအတိုင္ပင္ခံ ဦးေအာင္သိန္း က RFA ကို အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“ယခင္က မရဖူးတဲ့ စုေဝးခြင့္နဲ႔ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္ ဥပေဒေပါ့ဗ်ာ။ ဟိုတုန္းက ငါးေယာက္ထက္ စုေဝးခြင့္ မရွိ ဆုိတဲ့ ရာဇသတ္ႀကီး ဥပေဒနဲ႔စာရင္ေတာ့ ငါးေယာက္မက စုေဝးႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ အခြင့္အလမ္းေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ တဖက္ကလည္း ေလွ်ာက္ထားလာတဲ့ စုေဝးခြင့္နဲ႔ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္ကုိ ျငင္းပယ္ႏုိင္တယ္ ဆုိတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ကိုလည္း ေပးထားျပန္ေတာ့ ဒါေတြက ဒီမုိကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ထားတဲ့ မူတရပ္လုိ႔ပဲ ေျပာခ်င္ပါတယ္”

ဒီဥပေဒ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဦးေအာင္သိန္းက အခုလိုေျပာပါတယ္။

“ငါးရက္ႀကိဳတင္ ေလွ်ာက္ရမွာတုိ႔၊ လူဦးေရစာရင္း ေဖာ္ျပရမွာတုိ႔၊ ေျပာမယ့္ေဟာမယ့္သူနဲ႔ ေလွ်ာက္ထားသူရဲ႕ ကိုယ္ေရးရာဇဝင္ေတြ ေပးရမွာတုိ႔ ဆုိတာေတြဟာ ဒီမုိကေရစီ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ အဲဒါေတြဟာ က်င့္စဥ္တခုအေနနဲ႔ ရွိေနသလားေတာ့ မသိဘူးေပါ့။ အဲဒီဟာေတြကို က်ေနာ္တို႔က အတုယူၿပီးလုပ္တာလား ဒါမွမဟုတ္ အဲဒီ ဒီမိုကေရစီ ႏုိင္ငံေတြမွာ မရွိတဲ့ဟာေတြကို လံုျခံဳေရးအေျခခံကို အဓိက ထားၿပီးေတာ့ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒ ေရးဆြဲတဲ့သေဘာလားေတာ့လည္း မေျပာႏုိင္ဘူးေပါ့”

အမ်ိဳးသား ဒီမုိကေရစီ အင္အားစု (NDF) ပဲခူးတိုင္း ေဒသႀကီး ပါတီ ႐ံုးခြဲ ဖြင့္ပြဲတြင္ ေအာက္တိုဘာ ၇ ရက္ေန႔က ပါတီေခါင္းေဆာင္ ဦးခင္ေမာင္ေဆြ မိန္႔ခြန္း ေျပာၾကားေနပံု ျဖစ္ပါသည္။ (Photo: AFP)

ႏႈတ္ထြက္စာတင္တဲ့ ေပ်ာ္ဘြယ္ၿမိဳ႕နယ္ NDF အဖြဲ႔ဝင္ ၅ ဦးကေတာ့ ဦးခင္ေအာင္ (ဥကၠ႒)၊ ဦးေဇာ္မင္း (အတြင္းေရးမွဴး)၊ ဦးထြန္းထြန္းဝင္း (တြဲဘက္ အတြင္းေရးမွဴး)၊ ဦးေက်ာ္စြာ (ဘ႑ာေရးမွဴး) နဲ႔ ကိုခ်မ္းေျမ႔ပိုင္ (လူငယ္တာဝန္ခံ) တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

အခုလုိ အစုလိုက္အျပံဳလုိက္ ႏႈတ္ထြက္ၾကတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မႏၱေလးတိုင္း စည္းရုံးေရးေကာ္မီတီ ဥကၠ႒နဲ႔ ဗဟို အလုပ္အမႈေဆာင္ ဒု-ဥကၠ႒ ေဒါက္တာလွစ္ိုးညြန္႔ကို အာအက္ဖ္ေအက ေမးျမန္းရာမွာ

“က်ေနာ္တို႔ မႏၱေလးတုိင္း NDF ကိုေတာ့ စာပို႔တာျပဳတာေတာ့ ေရာက္မလာေသးဘူး။ ဘာမွ မသိရေသးဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ပါတီထဲမွာေတာ့ ဘယ္သူမဆုိ ပါတီထဲကို ဝင္တာထြက္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကန္႔သတ္ထားတာေတာ့ မရွိဘူးခင္ဗ်။ သူတို႔ရဲဲ႕ သေဘာအေလ်ာက္ ပါတီဝင္ခ်င္တယ္ဆုိရင္လည္း က်ေနာ္တုိ႔ ခြင့္ျပဳပါတယ္။ တျခားႏိုင္ငံေရးပါတီေတြထဲမွာ အလုပ္ခ်င္တယ္၊ ဝင္ခ်င္တယ္ဆုိလည္း က်ေနာ္တုိ႔က ခြင့္ျပဳပါတယ္”

ပဲခူးတုိင္း NDF ပါတီဥကၠ႒ ဦးေအာင္မ်ဳိးဝင္းက သူ႔ရဲ႕အျမင္ကုိ ေျပာပါတယ္။

“ဒီလူေတြက NLD ကလူေတြ ျဖစ္ႏုိင္တယ္။ NLD က အခု ေရြးေကာက္ပြဲဝင္မယ္၊ မွတ္ပံုတင္တယ္ဆုိေတာ့ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးကို လုပ္ခ်င္တဲ့သေဘာနဲ႔ လုပ္တာ ျဖစ္မယ္လုိ႔ ထင္တယ္။ က်ေနာ္တို႔လည္း အဲဒီလို အယူအဆ ရွိေနတယ္ေလ၊ ဒါေပမယ့္ ေဒါက္တာသန္းၿငိမ္္းတို႔ ဦးခင္ေမာင္ေဆြတို႔ ဆုိတာလည္း တကယ့္ ႏိုင္ငံေရးပုဂၢိဳလ္ေဟာင္းေတြပဲေလ။ NLD မွာ အၾကာႀကီး လုပ္ခဲ့ၿပီး ေထာင္လည္း ၂၇ ႏွစ္က်ခဲ့တဲ့ အခါက်ေတာ့ သူတို႔ကိုလည္း ေတာ့ ေပးရမယ္။ က်ေနာ္ကလည္း လက္ရွိ ပဲခူးတုိင္းဥကၠ႒ ေနရာယူထားေတာ့ က်ေနာ္ ရုတ္တရက္ ထြက္လိုက္ရင္ သူတုိ႔ စိတ္ေတြ အရမ္းပ်က္မွာလည္း စိုးရိမ္ေတာ့။ က်ေနာ့္သေဘာထားကေတာ့ ကဲ ဟုတ္ၿပီ၊ အန္ကယ္တုိ႔ NLD စီအီးစီ သို႔မဟုတ္ အန္တီနဲ႔ ေရွ႕မွာ ဘာေတြ ေျပာဆုိေဆြးေႏြးဖို႔ ရွိလဲဆိုတာ ေမးၿပီးေတာ့မွ ဘယ္လုိလုပ္ရမလဲ ျပန္စဥ္းစားမယ္”

အရင္က NLD ပါတီဝင္ေဟာင္းေတြ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ NDF ပါတီဝင္ အမ်ားအျပားဟာ လက္ရွိ ႏုိင္ငံေရး အခင္းအက်င္းအရ NLD ပါတီနဲ႔ ျပန္လည္္ပူးေပါင္းဖုိ႔ ဆႏၵရွိေနၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၃ ရက္၊ အသက္ ၉၂ ႏွစ္ ျပည့္ ေမြးေန႔တြင္ ေတြ႔ရေသာ ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္ဝင္ ဗုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ေက်ာ္ေဇာ။

လက္ရွိ တရုတ္ႏုိင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္ ကူမင္းေခၚ ခြန္းမင္ၿမိဳ႕မွာ ေနထိုင္ေနတဲ့ ဗုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ေက်ာ္ေဇာက ျမန္မာျပည္သူလူထုကို ႏႈတ္ခြန္း ဆက္သလိုက္ပါတယ္။

“က်ေနာ္ ဒီေန႔ ၉၂ ႏွစ္ ျပည့္ပါၿပီ။ က်ေနာ္ က်န္းမာပါတယ္။ ျပည္သူေတြအားလံုးလည္း က်န္းမာၾကပါေစလုိ႔ ဆုေတာင္းပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီလည္း အျမန္ ရပါေစ”

ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္ဝင္ေတြအနက္ လက္ရွိ ဗုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ေက်ာ္ေဇာနဲ႔ ဗိုလ္ရဲထြဋ္တို႔ ႏွစ္ဦးသာ သက္ရွိထင္ရွား ရွိပါေတာ့တယ္္။

ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္းေက်ာ္ေဇာနဲ႔ အတူ ခြန္းမင္ၿမိဳ႕မွာ ေနထုိင္တဲ့ သမီးျဖစ္သူ ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာ က မိမိတို႔ မိသားစုဟာ ျမန္မာျပည္ကုိ ျပန္လိုတဲ့ဆႏၵ အျမဲရွိေၾကာင္း၊ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ေနေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

ဗုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ေက်ာ္ေဇာနဲ႔ သူတို႔မိသားစုရဲ႕ ခံယူခ်က္အျပင္ လက္ရွိ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာကို RFA ဦးခင္ေမာင္စိုး ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းထားတာကို နားဆင္ႏုိင္ပါတယ္။

	ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္။
	အသံဖိုင္ယူရန္။

ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို တည္ေထာင္ခဲ့သူ လြတ္လပ္ေရး ဖခင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းကို လန္ဒန္ၿမိဳ႕တြင္ ေတြ႕ျမင္ရစဥ္ မွတ္တမ္းပံုျဖစ္ပါသည္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ ဘဝဇာတ္ေၾကာင္းကို ရိုက္ကူးရာမွာ အႏုပညာေျမာက္ၿပီး ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္အတန္းမီတဲ့ ရုုပ္ရွင္ကားတကား ျဖစ္ဖို႔ လိုလားတယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေဆြးေႏြးပြဲ စတင္ခ်ိန္မွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“က်မတို႔ရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးသမိုင္းကို သရုပ္ေဖာ္တဲ့ ရုပ္ရွင္တခု ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ က်မတို႔ႏိုင္ငံအတြက္ သမိုင္းမွာ တကယ့္ကို အႏုပညာအရေရာ သမိုင္းအရေရာ မွတ္တမ္းတင္ေလာက္တဲ့၊ အႏုပညာေျမာက္တဲ့ အလုပ္တခု ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ တခါမွ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီေလာက္အထိ ေျမာက္တဲ့ဟာ မျဖစ္ဖူးသလုိ၊ ေနာက္ဆံုးမဟုတ္ဘူး ပထမဦးဆံုး၊ ေနာက္လည္း အမ်ားႀကီးလာမယ္။ တခါမွ ဒီေလာက္ေတာင္ သမိုင္းကို တိတိက်က် အေျခခံတဲ့ ဟာမ်ိဳး မရွိေသးဘူးဆုိတာ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ဆုိေတာ့ အဲဒါကို အားလံုးဝုိင္း ကူညီမွျဖစ္မယ္။ ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ဒီလုိ ရုပ္ရွင္အတြက္ သံုးႏွစ္ဆိုတာ အင္မတန္နည္းတယ္ဆုိတာ က်မ သေဘာေပါက္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ ၂ဝ၁၅ ကလည္း ေဖေဖ့ရဲ႕ ႏွစ္တရာ ျပည့္ႏွစ္ဆုိေတာ့ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ထုတ္ႏုိင္ခ်င္တယ္”

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း အတၳဳပၸတၱိ မွတ္တမ္းရုပ္ရွင္ ရုိက္ကူးႏုိင္ဖို႔ သုေတသန ေကာ္မီတီတရပ္ကိုလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ နာယကအျဖစ္ ဦးေဆာင္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ၿပီး ဝါရင့္ ဒါရုိက္တာႀကီးေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ ေမာင္မုိးသူ၊ စံေရႊေမာင္ (ေခၚ) ဦးေအာင္လြင္နဲ႔ ကိုဇာဂနာ၊ ေမာင္မ်ဳိးမင္း (ရင္တြင္းျဖစ္)၊ ဦးဇင္ဝိုင္း စသူေတြ ပါဝင္ၿပီး လုိအပ္မယ့္ ကုန္က်ေငြအတြက္ ရုပ္ရွင္ေလာကသားေတြက ဝိုင္းဝန္း ရွာေဖြေပးမယ္လို႔ ကတိေပးၾကေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ဒီဇာတ္ကားကို လာမယ့္ ၃ ႏွစ္အတြင္း အၿပီး ရုိက္ကူးမွာျဖစ္ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲဲ႕ အႏွစ္ ၁ ရာျပည့္ ေမြးေန႔ျဖစ္တဲ့ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္မွာ ရုံတင္ျပသႏုိင္ေအာင္ စီစဥ္ၾကမယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ေတြ႔ဆုံပြဲမွာ ရုပ္ရွင္ဒါရုိက္တာေတြ၊ ရုပ္ရွင္သရုပ္ေဆာင္ေတြနဲ႔ ရုပ္ရွင္ထုတ္လုပ္သူ စုစုေပါင္း လူ ၁ ရာေက်ာ္ တက္ေရာက္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ဒီကေန႔ ေဆြးေႏြးပြဲနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒါရိုက္တာ ေမာင္မ်ဳိးမင္း (ရင္တြင္းျဖစ္) ကို ကိုဉာဏ္ဝင္းေအာင္က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထား ပါတယ္။

	ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္။
	အသံဖိုင္ယူရန္။

အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Hillary Clinton နဲ႔ တိုင္းရင္းသားပါတီမ်ား၊ တိုင္းရင္းသား လူမႈ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြက ကုိယ္စားလွယ္မ်ား ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ကမာၻေအးဘုရားလမ္းရွိ ဗိႆႏိုး အႏုပညာခန္းမမွာ ေတြ႔ဆုံၾကစဥ္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ကမၻာေအး ဘုရားလမ္း ဗိႆႏိုး အႏုပညာခန္းမမွာ မေန႔ မနက္ပိုင္း ၁၁ နာရီေလာက္က တိုင္းရင္းသား ပါတီေတြနဲ႔ တိုင္းရင္းသား လူမႈ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြက ကုိယ္စားလွယ္ေတြဟာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ဟီလာရီ ကလင္တန္နဲ႔ ေတြ႔ဆုံစဥ္မွာ အဲဒီလို ေမတၱာရပ္ခံခဲ့ပါတယ္။

တုိင္းရင္းသားေတြကုိ ေဘးဖယ္ထားၾကေၾကာင္း၊ တုိင္းရင္းသားေတြ ဆင္းရဲႏြမ္းပါး ေခတ္ေနာက္က်ၾကေၾကာင္း၊ လူ႔အခြင့္အေရး အခ်ဳိးအေဖာက္ ခံေနရေၾကာင္း၊ ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာက အကူအညီေပးဖုိ႔ ေမတၱာရပ္ခံခဲ့တယ္လုိ႔ ေတြ႔ဆုံတဲ့အထဲမွာ ပါ၀င္သူ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား တိုးတက္ေရးပါတီ RNDP အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ဦးလွေစာက ေျပာျပပါတယ္။

အဲဒီလို အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ဟီလာရီ ကလင္တန္နဲ႔ ေတြ႔ဆုံခဲ့ၾကတဲ့ အထဲမွာ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ တိုင္းရင္းသား ပါတီေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ မြန္ေဒသလုံး ဆုိင္ရာ ဒီမိုကေရစီ ပါတီ၊ ကရင္ ျပည္သူ႔ပါတီ၊ ခ်င္း တိုးတက္ေရး ပါတီ၊ ရွမ္းက်ားျဖဴ ပါတီတို႔နဲ႔ အတူ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ ရွမ္းအမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ကုိယ္စားလွယ္ေတြလည္း ပါ၀င္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ေတြဆုံၾကရာမွာ ပါ၀င္ၾကတဲ့ တိုင္းရင္းသား လူမႈ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြ ကလည္း မိမိတို႔ တုိင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ စစ္ပြဲေတြေၾကာင့္ ေဒသခံေတြ ဒုကၡေရာက္ေနၾကတဲ့ အေၾကာင္းကို အေထာက္အထားေတြနဲ႔ ရွင္းျပတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ဟီလာရီ ကလင္တန္နဲ႔ အတူ အာရွ ပစိဖိတ္ ေရးရာ အေမရိကန္ လက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး Kurt Campbel နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆိုင္ရာ အေမရိကန္ အထူး ကုိယ္စားလွယ္ Derek Mitchell တို႔လည္း အဲဒီ ေတြ႔ဆုံပြဲမွာ ပါ၀င္ခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ၊ ဟႏိြဳင္ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပေသာ ၁၇ ႀကိမ္ေျမာက္ အာဆီယံ ထိပ္သီးအစည္းအေဝး ျပင္ပတြင္ ေအာက္တိုဘာ ၂၉ ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ အာဆီယံ-ကုလသမဂၢ အစည္းအေဝးတြင္ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္း (ဝဲ) တက္ေရာက္ေနပံု ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာ စစ္အစိုးရ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးသိန္းစိန္ကို ေနာက္တြင္ ျမင္ရပါသည္။ (Photo: AFP)

အက်ဥ္းသား လႊတ္ေပးတာကို ႀကိဳဆိုေၾကာင္း၊ ဒါေပမယ့္ ထင္ရွားတဲ့ ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ အနည္း ငယ္သာ ပါရွိေၾကာင္း၊ ျမန္မာအစိုးရ အေနနဲ႔ ဒီလြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ဟာ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား အားလံုး ကို အေစာဆံုး ျပန္လႊတ္ေပးႏုိင္ဖို႔ လုပ္ငန္းစဥ္ျဖစ္ပါေစလို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္း မစၥတာဘန္ကီးမြန္းက မေန႔က ၾကာသပေတးက ထုတ္ျပန္တဲ့ ေၾကျငာခ်က္ကို ကိုးကားျပီး ကုလသမဂၢသမဂၢ အတြင္းေရး မွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ ေျပာခြင့္ရသူ Mr. Martin Nesirky ကေျပာပါတယ္။ 

ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ အေနနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရ အၾကား ဆက္လက္ ေဆြးေႏြးေနတာ၊ တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ညိႇႏႈိင္းေနတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အသိမွတ္ျပဳ ႀကိဳဆိုေၾကာင္း၊ သက္ဆိုင္ရာ လူပုဂၢိဳလ္ အဖြဲ႔အစည္းေတြ အေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ စည္းလံုးညီညြတ္ေရး၊ ေနာက္ေၾကာင္း မလွည့္ႏုိင္မယ့္ ႏုိင္ငံေရး ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ေပၚလာေရးနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ စိတ္ေခၚခ်က္ အခက္အခဲေတြ ေျဖရွင္းႏုိင္ေရး အတြက္ လက္ရွိ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကို ႏွစ္ဆတိုး ေဆာင္ရြက္ေစလိုေၾကာင္းလည္း မစၥတာဘန္ကီမြန္းရဲ႕ ေၾကညာခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဒုတိယ ဥကၠ႒၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္း သူရ ဦးတင္ဦးကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္၊ ေ႐ႊဂံုတိုင္ရွိ ဌာနခ်ဳပ္႐ံုးတြင္ ေတြ႕ရပံု ျဖစ္ပါသည္။(Photo: RFA)

လြတ္လပ္တဲ့အာရွအသံ ႐ုံးခ်ဳပ္ကို ဒီကိစၥအတြက္ လာေရာက္ခဲ့တဲ့ BRANA ႐ုိဟင္ဂ်ာ အစည္းအရုံး ဥကၠဌ ေဒါက္တာ ဝါကာအူဒင္း ကို ဦးတင္ဦး ရဲ႕ “ျပည္သူ႔ဖက္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တေယာက္” အစီအစဥ္ တာဝန္ယူ တင္ဆက္သူ ဦးခင္ေမာင္စိုး က စတူဒီယို အမွတ္ ၁၁ မွာ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္း ခဲ့တာကို နားဆင္ပါ။ 

	ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္။
	အသံဖိုင္ယူရန္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ အထည္စက္႐ံုတခုတြင္ အလုပ္သမားမ်ားကို ေန႔လည္စာ စားခ်ိန္ ေတြ႕ရပံု ျဖစ္ပါသည္။ (Photo: AFP)

ဒီ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္း ဥပေဒအရ The Trade Unions Act 1926 ၁၉၂၆ ခုႏွစ္ အလုပ္သမား သမဂၢ အက္ဥပေဒကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္တယ္လို႔လည္း ေဖာ္ျပပါတယ္။ 

အလုပ္သမားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖို႔၊ အလုပ္သမား အခ်င္းခ်င္းၾကား၊ အလုပ္ရွင္နဲ႔ အလုပ္သမားၾကား ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ေစဖို႔နဲ႔ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္းေတြကို စနစ္တက် လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ဖြဲ႔စည္းေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႕ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကေန ဒီဥပေဒကို ျပဌာန္းလိုက္တာလို႔ ဆိုထားပါတယ္။ 

ဒါဟာ နိုင္ငံတကာမွာ ဖြဲ႔စည္းတဲ့ အလုပ္သမား သမဂၢပံုစံမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ အရင္ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ လက္ထက္က ဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့ အလုပ္သမား အစည္းအ႐ုံးနဲ႔ ဆင္တူတယ္လို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က ေရွ႕ေနႀကီး ဦးေရာဘတ္စန္းေအာင္က ႐ႈျမင္ပါတယ္။ 

“ၾကည့္ရတာကေတာ့ အရင္ မဆလေခတ္က အေျခခံ အလုပ္သမား အစည္းအ႐ုံး ပုံစံမ်ိဳးပါပဲ။ ၿမိဳ႕နယ္ ခ႐ုိင္ တုိင္း ဗဟုိ ဆုိၿပီးေတာ့ ေဖာ္ျပထားတယ္။ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ဖြဲ႔စည္းခြင့္ ရမယ္ဆုိတဲ့ အေနအထားမ်ိဳး မရွိဘူး။ မွတ္ပုံတင္ဖုိ႔ဆုိတာ ပါေနတယ္။ အလုပ္သမားထုကုိ ကုိယ္စားျပဳတဲ့ အစည္းအ႐ုံးလုိ႔ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ မသုံးသပ္မိဘူး” 

အခန္း ၁၄ ခန္းပါရွိတဲ့ ဒီ ဥပေဒ အခန္း (၁) အပိုဒ္ (ဆ) မွာ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔တကြ ေဖာ္ျပထားတဲ့ သပိတ္ေမွာက္ျခင္း ဆိုတဲ့ စကားရပ္ပါရွိၿပီး အခန္း (၃) မွာ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္း မွတ္ပံုတင္ရမယ့္ စည္းကမ္းခ်က္ေတြကို ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ သမၼတက တာဝန္ေပးအပ္တဲ့ မွတ္ပံုတင္ အရာရွိခ်ဳပ္က ၿမိဳ႕နယ္ မွတ္ပံုတင္ အရာရွိကို တာဝန္ေပးအပ္ရမယ္လို႔ ပါရွိပါတယ္။ 

ဒီ အခန္း (၃) အပိုဒ္ (၁၀ ) မွာ သက္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္းဟာ မိမိ အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ျဖစ္ၿပီး ဒီ ဥပေဒပါ ျပဌာန္းခ်က္ေတြနဲ႔ မဆန္႔က်င္ေစဘဲ ဒီဥပေဒက သတ္မွတ္ ထားတဲ့ အခ်က္ေတြပါဝင္တဲ့ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္းရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံု စည္းမ်ဥ္းေတြကို အဖြဲ႔အစည္းဝင္ အမ်ားစုရဲ႕ သေဘာတူညီခ်က္နဲ႔ ေရးဆြဲရမယ္လို႔လည္း ပါရွိပါတယ္။ 

ဒီကန္႔သတ္ခ်က္ ေတြေၾကာင့္ ပုဂၢလိကေတြ အေနနဲ႔ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္း ဖြဲ႔စည္းခြင့္ရမယ့္ အခြင့္အလမ္း နည္းပါးတယ္လို႔ ေရွ႕ေနႀကီး ဦးေရာဘတ္စန္းေအာင္က သံုးသပ္ပါတယ္။ 

“ပုဂၢလိက အေနနဲ႔ကေတာ့ အလုပ္သမား အစည္းအ႐ုံး ဖြဲ႔လုိ႔ရမွာ မဟုတ္ဘူး။ အလုပ္သမားထုရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားကုိ လက္ေတြ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ စမ္းေခ်ာင္းက ကုိသက္ေဝ ေခၚ ကုိေပါက္စတုိ႔ သကၤန္းကၽြန္းက ေဒၚေအးရင္သန္းတုိ႔ စတဲ့ သူေတြက လုပ္ကုိင္ခြင့္ ရမယ္ မထင္ဘူး။ မွတ္ပုံတင္တာ လုိင္စင္ေလွ်ာက္ရမယ့္ အေနအထား ရွိတယ္” 

ဒီ ဥပေဒမွာ တားျမစ္ခ်က္နဲ႔ ဒီ တားျမစ္ခ်က္ေတြကို ေဖာက္ဖ်က္ရင္ ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္နိုင္တဲ့ အေၾကာင္းကုိလည္း ျပဌာန္းထားပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာ ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုမ်ား ညီလာခံကို အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အင္ဒီယာနာ ျပည္နယ္ ဖုိ႔ဝိန္းၿမိဳ႕ရွိ အင္ဒီယာနာ တကၠသုိလ္-ပါဒူးတကၠသုိလ္မွာ မတ္လ ၅ ရက္ႏွင့္ ၆ ရက္ေန႔မ်ားတြင္ က်င္းပခဲ့ရာ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ (NCUB) အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ဦးေမာင္ေမာင္ (အလယ္) တက္ေရာက္ေနပံု ျဖစ္ပါသည္။ (Photo Courtesy of Conference Organizers)

တစ္ဆက္တည္းမွာပဲ အခုလို အက်ဥ္းသားမ်ား ျပန္လႊတ္ဖို႔ ေျပာဆိုၾကတဲ့ အျပည္အျပည္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔ အစည္းေတြကိုလည္း ေက်းဇူးတင္တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားသလို ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားစဥ္ ကြယ္လြန္ခဲ့ရသူ ဦးေအာင္ျမင့္သိန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အျပည္အျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ILO နဲ႔ ITUC တို႔ က စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ဖြဲ႔ဖို႔ အတြက္လည္း ေမွ်ာ္လင့္ ထားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ 

ခုလို အစိုးရက အက်ဥ္းသားေတြ ျပန္လႊတ္ေပးတာ၊ လြတ္လပ္တဲ့ သင္းပင္းဖြဲ႔စည္းခြင့္ ေပးလိုက္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး FTUB အတြင္းေရးမွဴး ဥိီးေမာင္ေမာင္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။ 

“လာမယ့္ ႏုိဝင္ဘာမွာ ILO က လုပ္မယ့္ အစည္းအေဝးမွာ အကယ္၍မ်ား ျမန္မာျပည္မွာ လြတ္လပ္တဲ့ အသင္းအပင္းေတြ ဖြဲ႔ခြင့္ မေပးဘူးဆုိရင္ ILO အတြင္းမွာ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ ဖြဲ႔ဖုိ႔ကိစၥ ရွိတယ္။ ဒါကုိ ေရွာင္ရွားတဲ့ အေနနဲ႔ က်ေနာ့္ ရဲေဘာ္ေတြ လႊတ္လာလည္း ျဖစ္တယ္။ ILO အတြင္းမွာ စုံစမ္းစစ္ေဆး အေရးယူမယ္ ဆုိတဲ့ ကိစၥ ရွိေနတဲ့ အတြက္လည္း လြတ္လပ္တဲ့ အသင္းအပင္းေတြ ဖြဲ႔ခြင့္ ေပးတာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ က်ေနာ္ ထင္တယ္” 

FTUB ရဲ႕ ေၾကညာခ်က္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ အေျခအေနေတြ ျမင္ေတြ႔ေနရေပမယ့္ မူးယစ္ေဆးဝါးေငြေတြ၊ ေငြျဖဴခဝါခ်မႈေတြ ကေတာ့ အခုအခ်ိန္အထိ ထိန္းသိမ္းႏုိင္တဲ့ အေနအထားကို မျမင္ရေသးသလို စစ္လက္နက္ ထုတ္လုပ္မႈေတြ လုပ္ေနတာလည္း ရွိေနေၾကာင္း၊ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံကို ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ တားဆီး ပိတ္ပင္မႈေတြ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာက ဆက္ၿပီးလုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ လိုတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထား ပါတယ္။